Promoties voor vlees, vleeswaren en vleesvervangers

In 2015 maakten de 12 grootste supermarkten 13.780 keer reclame voor vlees, vleeswaren en vleesvervangers. Dat blijkt uit de foldermonitor van Wakker Dier. Op de 100 aanbiedingen zijn er slechts 11 voor vlees met een dierenwelzijnskeurmerk (meestal 1 Beter Leven ster) en 10 voor een vleesvervanger. De overige 79% zijn kiloknallers. Supermarkten Vomar, Jumbo en Aldi hadden het hoogste percentage kiloknallers.

tabel vlees aanbiedingen per supermarkt 2015

Waarom is Wakker Dier tegen de kiloknaller?

Slecht voor boeren
Boeren verdienen steeds minder per (kilo) dier, blijkt uit berekeningen die het LEI (Wageningen UR) deed in opdracht van Wakker Dier. De inkomsten van varkensboeren daalden tussen 1980 en 2010 van 23 cent per kilo naar slechts 5 cent per kilo. Bij vleeskuikens daalde het inkomen van 13 naar 3 cent per kilo. Veel boeren zijn in de afgelopen 15 jaar gestopt of failliet gegaan. De overgebleven bedrijven compenseren de lage prijzen door schaalvergroting of efficiëntieverhogingen, om nog meer ‘rendement’ uit ieder dier halen.

Slecht voor de dieren
Dieren lijden ernstig onder het groeiende aantal kiloknallers. Zo is het goedkoper om meer dieren op een kleiner oppervlak te houden, maar daarvoor moeten zij wel worden aangepast: delen van staarten en snavels worden verwijderd. Verdoven kost tijd en geld, dus dat wordt vaak achterwege gelaten. Ook wordt al jaren gefokt op snelle groei en hoge productie. Veel dieren zijn mede hierdoor zwak of ziek, wat vaak wordt gemaskeerd met antibiotica. Nog steeds wordt er gefokt op een steeds ‘efficiëntere kip’ en steeds meer biggetjes per zeug per jaar. Dit houdt pas op als de prijsdruk afneemt.

Rem op verduurzaming
Met ruim tweehonderd vleespromoties per week stimuleren de supermarkten de vleesconsumptie, terwijl de overheid onder andere vanwege klimaatverandering juist oproept tot het eten van minder vlees. De focus van de aanbiedingen ligt bovendien op het goedkoopste vlees zonder keurmerk, waardoor diervriendelijker geproduceerd vlees al gauw te duur lijkt. Zo remmen de supermarkten de vraag naar beter vlees en vleesvervangers, en werken daarmee de verduurzaming van de landbouw tegen.

Sluit je aan voor een diervriendelijke folder!

Een diervriendelijkere folder zou de verduurzaming van de supermarkt en daarmee ook de verduurzaming van de veehouderij een enorme boost kunnen geven. Als supermarkten week in week uit hun klanten zouden verleiden om te kiezen voor beter in plaats van voor goedkoper, neemt de vraag naar beter vlees sneller toe. Zo kunnen meer boeren omschakelen en krijgen steeds meer dieren een beter leven.

Ook de Tweede Kamer en staatssecretaris Van Dam hebben zich al uitgesproken tegen de kiloknaller. De inspecteur-generaal van de Nederlandse Voedsel- en WarenAutoriteit zei afgelopen december in het NRC Next: “Een supermarkt kan stunten met vlees om klanten binnen te halen. Maar zo’n actie legt druk op de productieketen, druk om goedkope grondstoffen te kopen die kwalitatief minder goed zijn. Die druk op het systeem vind ik risicovol en niet verantwoord.” Ook de Onderzoeksraad voor Veiligheid beaamt dat lage prijzen de voedselveiligheid in de weg kunnen zitten. Maatschappelijke organisaties zoals Milieudefensie, pleiten voor een hogere prijs voor vlees vanwege het milieu en klimaat.

Wakker Dier roept nu supermarktklanten op om zich te scharen achter de actie tegen de kiloknaller.

Klanten kunnen via de website bij supermarktbrancheorganisatie CBL pleiten voor een supermarktfolder die de verduurzaming versnelt in plaats van afremt.