Zo ontstaat hittestress in de vee-industrie:

  • Door doorfokken zijn veel dieren slechter bestand tegen de hitte.
  • In de dichte stallen is het vaak warmer dan buiten.
  • Koeien en schapen hebben vaak geen schaduw in de wei.
  • Transport gaat ook op hete dagen gewoon door.

Sluit je aan

Meld je aan voor onze e-mails, zodat we je op de hoogte houden van wat jij kunt doen voor de dieren in de vee-industrie. We sturen je maximaal 1 tot 2 mails per maand.

Hitte? Varkens koelen af in eigen poep

Varkens zijn gevoelig voor hittestress. Vanaf 18 graden kan het al te warm voor ze zijn. Varkens zweten niet, maar rollen door de modder om af te koelen. Alleen: in de dichte stallen van de vee-industrie is geen modder. De dieren rollen door de poep voor een beetje verkoeling.

Hittestress maakt melkkoeien kreupel

Een goede temperatuur voor een melkkoe? Tussen de -5 en 18 graden Celsius. In de zomer hebben melkkoeien het dus al snel warm. Bij temperaturen vanaf 21 graden kunnen ze al hittestress ervaren, afhankelijk van de luchtvochtigheid en wind. Niet alleen in de stal trouwens: ook buiten. Zeker als er geen schaduw is in de wei. Koeien met hittestress gaan hijgen, zweten en blijven langer staan om zoveel mogelijk af te koelen. Ook blijkt dat koeien met hittestress een grotere kans hebben om kreupel te worden.

Jonge kalfjes lopen ook risico’s. In de iglo’s waarin kalveren de eerste tijd van hun leven verblijven, kan de temperatuur in de volle zon oplopen tot boven de 50 graden Celsius. Kalfjes die half dikbil en half melkkoe zijn – gefokt voor de kalfsvleesindustrie – zijn extra gevoelig voor de hitte.

Ook kippen hebben last van de hitte

Kippen hebben geen zweetklieren. Hebben ze het te warm? Dan spreiden ze hun vleugels en koelen zij af door te hijgen. Dit gebeurt bij legkippen bij temperaturen rond de 25 graden, zeker als ook de luchtvochtigheid hoog is. Bij vleeskuikens bepaalt hun grootte wanneer ze hittestress ervaren. Zo hebben zware dieren eerder last van warmte. Als kuikens net uit het ei komen, is een omgevingstemperatuur van 32 graden nog geen probleem. Maar kuikens groeien snel en vier weken later zijn temperaturen van boven de 25 graden al oncomfortabel.

Transport in de hitte

Alsof veetransport niet zwaar genoeg is, hebben de dieren het op warme dagen extra moeilijk. De meeste transportwagens worden namelijk niet of niet voldoende gekoeld. De dieren zitten op elkaar gepakt, waardoor de temperatuur oploopt en ze deze warmte niet goed kwijt kunnen. Als dan de wagen ook nog eens in de file terechtkomt of parkeert voor de slachterij, valt de verkoelende rijwind weg. De temperatuur loopt dan hard op. Zeker als de wagen in de zon staat, is het niet te harden binnen.

Hitteprotocol voor transport

De sector erkent dat dieren op transport last kunnen hebben van de warmte. Daarom is er een hitteprotocol in het leven geroepen. Als er meer dan vier achtereenvolgende dagen temperaturen van 27 graden of meer voorspeld zijn, gaat het protocol van kracht. De vrachtwagens tellen dan minder dieren en de slachterijen gaan eerder open om het heetst van de dag te omzeilen. Als het kwik boven de 35 graden uitkomt, mogen varkens en koeien binnen Nederland niet op transport.

Het protocol kijkt alleen naar de buitentemperatuur en niet naar de temperatuur in de vrachtwagen. Terwijl de temperatuur binnen flink kan oplopen. Ook als het buiten onder de 27 graden is, kan het binnen ondraaglijk warm zijn. Daarnaast is het ingewikkeld wat de chauffeur moet doen als de temperatuur onderweg boven de 35 graden oploopt. De dieren kunnen niet zomaar uit de wagen gehaald worden, dus rijdt de vrachtwagen meestal gewoon door. Dit gebeurde in de zomer van 2018 ook, concludeerde Eyes on Animals.

Het protocol vergeet ook dat kippen, kalkoenen en eenden drinkwater nodig hebben op transport. Zij krijgen op ritten korter dan 12 uur geen water. Zelfs niet tijdens een hittegolf. In augustus 2018 haalde de politie een Frans transport met kalkoenen van de weg. De dieren hadden met 34 graden in de file gestaan zonder drinkwater. Een aantal dieren was bezweken aan de warmte.

Een nationaal hitteplan voor dieren

Voor de dieren in de stal of in de wei is er nog helemaal niets geregeld om hittestress te voorkomen of verminderen. De ventilatie heeft vaker kuren met warm weer en is in sommige gevallen niet eens in staat om de stal enigszins te koelen waardoor dieren doodgaan van de hitte. In de zomer van 2019 zijn er tot nu toe al 150.000 dieren hieraan bezweken. Daarom pleit Wakker Dier voor een nationaal hitteplan voor dieren.

Wat wil Wakker Dier verbeteren?

Een nationaal hitteplan voor dieren met onder andere:

  • Betere koeling in de stal, bv door goede ventilatie en lagere bezetting.
  • Meer mogelijkheden voor de dieren om verkoeling te zoeken. Denk aan schaduw, een poel of modderbad.
  • Eisen stellen aan de maximale temperatuur in vrachtwagens.
  • Verplicht dat de dieren ook bij de slachterijen koel kunnen staan.
  • Drinkwater tijdens transport voor alle dieren.