Onverdoofd slachten

De ergste misstanden

• Het dier is bij bewustzijn tijdens de slacht
• Lijden kan minutenlang duren
• Nederland exporteert onverdoofd geslacht vlees

Onverdoofd slachten

Moslims en joden eten volgens hun spijzenwetten, dit wordt halal en kosjer genoemd. In beide gevallen geldt dat dieren ritueel geslacht dienen te worden. Er worden in Nederland jaarlijks ongeveer 2 miljoen dieren onverdoofd geslacht. Een deel van dit vlees wordt geëxporteerd omdat het onverdoofd slachten in veel landen is verboden.

Halal

Halal betekent 'toegestaan' en beperkt zich niet alleen tot voedsel, en binnen voedsel niet tot alleen de slachtmethode. Zo is het bijvoorbeeld van belang dat het dier een goed leven heeft gehad, goed gevoerd is en kort op transport is geweest. Maar Nederlands halalvlees komt in de regel uit de gangbare vee-industrie. Deze dieren zijn formeel wel op de voorgeschreven wijze geslacht, maar de overige regels worden niet nageleefd. De kwalificatie halal is dus op zijn minst twijfelachtig te noemen. Om hier echt van te kunnen spreken, zou je moeten uitgaan van een combinatie van het EKO-keurmerk of Dierenbescherming-keurmerk (2 of 3 sterren) met een halal-keurmerk. Dit is echter nog niet verkrijgbaar.

Kosjer

Kosjer is omschreven in de joodse spijswetten en schrijft voor dat vlees afkomstig dient te zijn van goedgekeurde dieren, die onverdoofd en op rituele wijze zijn geslacht. Het dier bloedt dood na een halssnede en het laatste bloed wordt verwijderd door het vlees te zouten. Er zijn veel meer regels, die samengevat op het volgende neer komen: men mag rund, schaap, geit en hert eten, maar geen kameel, varken, paard of haas. Ook sommige vogels zijn taboe, evenals vissen zonder schubben. Zo zijn paling, garnaal en kreeft verboden. Verder mogen melk en vlees niet tijdens dezelfde maaltijd genuttigd worden.

Dierenleed bij het onverdoofd slachten

Jaarlijks verleent de overheid vergunningen voor de rituele slacht zonder verdoving. Onverdoofd geslachte dieren voelen de pijn van het mes. Deze pijn houdt aan tot het dier bewusteloos raakt. Dit kan bij runderen tot wel 3 minuten duren. Hoe lang de stress en pijn aanhouden, is mede afhankelijk van de deskundigheid van de slachter, de scherpte van het mes en de grootte van het dier. Voornamelijk geiten, schapen en kippen worden ritueel en onverdoofd geslacht.

Veel imams en moslims vinden dat het zogeheten ‘reversibel’ verdoven ook als halal kan worden gekwalificeerd. Dit betekent dat het dier voor de slacht wel wordt verdoofd, maar theoretisch nog uit deze verdoving zou kunnen ontwaken– vandaar de naam reversibel (omkeerbaar). Het overgrote deel van het Nederlandse halalvlees wordt op deze wijze verdoofd geslacht. Zo worden in Nederland miljoenen kippen verdoofd geslacht waarbij een islamitisch gebed ten gehore wordt gebracht. Dit vlees wordt als halal verkocht.

Bij kosjer is geen enkele vorm van verdoving vooraf toegestaan. Wat soms wel mag, en wat bijvoorbeeld in Oostenrijk gebeurt bij runderen, is een verdoving die direct na de neksnede plaatsvindt. Hierdoor wordt het lijden beperkt.