Veetransport

De ergste misstanden:

• Er is slechte controle op de regelgeving.
• De dieren krijgen door het transport te maken met stress, ziekte en ontberingen.
• Transport is zinloos: import is vaak even groot als de export.
   

Regelgeving voor veetransport

Nederland heeft geprobeerd de veetransportsector zichzelf te laten reguleren en controleren. Vanwege het grote aantal misstanden is dit in 2011 is dit echter teruggedraaid. Controles zijn moeilijk omdat een transport door verschillende landen gaat. Er kan makkelijk gefraudeerd worden. Zo laadt men in het land vertrek netjes het toegestane aantal dieren in de vrachtwagens, om er eenmaal over de grens nog meer bij te laden.

Ook met de transport- en rusttijden wordt veel gesjoemeld. De regelgeving die hiervoor bestaat zijn bovendien gebaseerd op de werktijden van de chauffeur en niet op dierenwelzijn. Als de chauffeur de wettelijk verplichte pauzes neemt, is er geen limiet aan de duur of afstand van een veetransport. Wel moet een varken na 24 uur en een rund na 29 uur minimaal 1 etmaal uitrusten buiten de vrachtwagen. Deze rustplaatsen zijn vaak niet voorzien van schaduw of andere beschutting.

Stress, ziekte en ontberingen

Voor de dieren is het transport de eerste keer in hun leven dat ze de stal verlaten. Het opdrijven gaat vaak hardhandig, waardoor er ongelukken gebeuren. De dieren worden de veewagen ingejaagd, waar ze terecht komen tussen onbekende dieren. Ze zitten op elkaar gepropt in een kleine ruimte, wat tot stress, agressie en verwondingen leidt.

De stressvolle ervaring van het transport leidt in veel gevallen tot wagenziekte, paniek en diarree. Onderzoek toont aan dat vooral varkens last hebben van wagenziekte en dat het welzijn van de dieren hard achteruit gaat naarmate het transport langer duurt. Bij lange transporten zakken de dieren uiteindelijk van ellende door hun poten.

Tijdens een transport van 24 uur kunnen de weersinvloeden zeer uiteenlopen. Ventilatie, verwarming en drinkwater zijn vaak onvoldoende geregeld. De dieren worden blootgesteld aan hitte in de files naar Spanje of juist aan kou en sneeuw tijdens transport naar Rusland. Bovendien zorgen uitlaatgassen en gassen uit de ontlasting van de dieren voor een slecht binnenklimaat. Door de combinatie van deze factoren komen dieren regelmatig te overlijden.

Er zijn ook problemen met het vervoer van zieke dieren. Veetransport is alleen wettelijk toegestaan als het dier fit genoeg is. Wat fit genoeg precies inhoudt is zeer vaag omschreven. Een zwak dier moet ter plekke (op de boerderij) worden afgemaakt door een dierenarts en worden afgevoerd. Het dier is dan niet meer geschikt voor consumptie en levert dus geen geld meer op. Dit willen veehouders voorkomen, vandaar dat er vele voorbeelden bekend zijn van dieren die ondanks hun ziekte toch een veewagen zijn in gesleept om naar de slacht te gaan.

Veel van de transporten zijn onnodig. Zo worden Nederlandse dieren in Frankrijk geslacht, alleen maar omdat het vlees dan Frans genoemd mag worden. Ook importen we niet alleen dieren, we exporteren ze ook. Veel transporten zouden tegen elkaar weggestreept kunnen worden. Jaarlijks importeren we bijvoorbeeld 850.000 jonge kalfjes, terwijl we tegelijkertijd zelf de grootste exporteur zijn van kalfsvlees. Al deze internationale transporten leveren hooguit een paar cent winst per kilo vlees op.

Het transport van levend vee is een belangrijke oorzaak van de verspreiding van dierziektes. Grote uitbraken grijpen als een lopend vuurtje om zich heen, door transport van dieren die er wel gezond uitzien, maar toch besmet zijn.

Cijfers